De zegeningen van het kapitalisme (dNBg)

De zegeningen van het kapitalisme (dNBg)

Dat ons economische systeem religieuze trekken vertoont moge bekend zijn, maar dat het kapitalisme de doorstart is van onze voormoderne religiositeit, is een opvallende stelling. Historicus en belijdend christen Eugene McCarraher stelde een zwartboek samen met alle ...
Waarom geven we elkaar eigenlijk cadeaus? (Trouw)

Waarom geven we elkaar eigenlijk cadeaus? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) December cadeaumaand. Maar waarom eigenlijk? Waarom geven we elkaar cadeaus, wat drukken we daarmee uit? Aan de vooravond van Black Friday buigt het Filosofisch Elftal zich over die vragen. De decembermaand staat garant voor lange rijen ...
Robots in ons midden? (Publiek Denken)

Robots in ons midden? (Publiek Denken)

Robotisering, digitalisering, flexibilisering, globalisering, duurzaamheid: de arbeidsmarkt van morgen is een speelbal van grote krachten en trends. Hoe ziet de toekomst van werk en beloning eruit en hoe krijgen we er meer grip op? Een klassieke denker als Karl Marx (1818 ...
De populistische verleiding (ESB)

De populistische verleiding (ESB)

Met het nog steeds nadreunende Brexit-referendum, de aanhoudende chaos na de verkiezing van Donald Trump en de opkomst van extreme(re) partijen in Europa, krijgt populisme veel aandacht in de publieke discussie. Wat is populisme, waar komt het vandaan, en is het in te ...
Wie waken er over onze vrijheid: alfa’s of bèta’s? (Trouw)

Wie waken er over onze vrijheid: alfa’s of bèta’s? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) Minder geld voor de geesteswetenschappen tast de vrijheid aan, klonk het uit de alfa-hoek. Het filosofisch elftal vraagt zich af of dat klopt. Alexandra van Ditmars5 september 2019 De protestgroep WOinActie organiseerde maandag een ...
Hoe sociaal is het leenstelsel? De theorie blijkt anders dan de praktijk (Trouw)

Hoe sociaal is het leenstelsel? De theorie blijkt anders dan de praktijk (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) Het leenstelsel voor studenten staat onder druk. Op papier is het eerlijker,  maar wat als het in de praktijk niet zo werkt? Alexandra van Ditmars Het leenstelsel voor studenten is asociaal, stelde GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil afgelopen ...
Maak van het bbp een échte, duurzame economische maatstaf (ESB)

Maak van het bbp een échte, duurzame economische maatstaf (ESB)

De kritiek op het meten van welvaart aan de hand van het bruto binnenlands product (bbp) neemt toe. Alternatieve indicatoren of monitors zijn echter niet opgewassen tegen de institutionele kracht van het bbp. Het is verstandiger om het bbp zelf te verbeteren en aan te ...
Het onbewogen bbp: overwegingen bij een hardnekkig statistiekje (dNBg)

Het onbewogen bbp: overwegingen bij een hardnekkig statistiekje (dNBg)

De afgelopen jaren verschijnt het ene na het andere boek dat de beperkingen van het bruto nationaal product in kaart brengt. Steeds wordt aangetoond dat het meten van de economie in één statistiek een veelvoud aan nadelen met zich meebrengt. En toch staat het bbp… ...
Robots nemen steeds meer taken van ons over. Wat betekent dat voor onze visie op werk? (Trouw)

Robots nemen steeds meer taken van ons over. Wat betekent dat voor onze visie op werk? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) Enkele grote bedrijven met robots die straks al het werk doen en het geld verdienen. Wat betekent dat – niet ondenkbare – toekomstbeeld voor de functie van werk, geld en zingeving? Alexandra van Ditmars Over zeven jaar voeren robots meer ...
Is het erg dat dieren uitsterven? (Trouw)

Is het erg dat dieren uitsterven? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) De internationale lijst met bedreigde diersoorten groeit. Steeds meer diersoorten verschuiven naar de categorie ‘ernstig bedreigd’ en ‘uitgestorven in het wild’. Moeten we dat betreuren? Alexandra van Ditmars14 juni ...
Overheid grijp in op ons bord (Volkskrant)

Overheid grijp in op ons bord (Volkskrant)

Overheden zijn huiverig om in te grijpen in ons eetpatroon, uit vrees betuttelend over te komen. Maar een vlees- of suikertaks geeft mensen juist vrijheid, betogen Paul Teule en Hidde Boersma.  Lees verder op Volkskrant.nl ...
Literatuur voor economen -en vice versa? (dNBg)

Literatuur voor economen -en vice versa? (dNBg)

De gedragseconoom Richard Thaler kreeg onlangs nog de Nobelprijs voor de economie omdat hij ‘menselijke’, oftewel irrationele elementen heeft weten te incorporeren in modellen. Daarmee is het theoretische, op rationele modellen gebaseerde kader nog steeds intact: we ...
Wordt humanitaire interventie vaak ingegeven door eigenbelang? (Trouw)

Wordt humanitaire interventie vaak ingegeven door eigenbelang? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) In het Filosofisch Elftal legt Trouw een actuele vraag voor aan twee filosofen uit een poule van elf. Vandaag: zijn probleemgebieden het best geholpen met een humanitaire interventie? Of is overgaan tot een oorlog soms gerechtvaardigd? ...
Is 30 procent vrouwen in het kabinet genoeg? (Trouw)

Is 30 procent vrouwen in het kabinet genoeg? (Trouw)

(Bijdrage aan Filosofisch Elftal) Telkens blijkt dat diversiteit zorgt voor betere prestaties, ook in de politiek. Naar hoeveel vrouwen zou het nieuwe kabinet moeten streven? Alexandra van Ditmars 19 oktober 2017, 16:00 Evenveel mannen als vrouwen in het nieuwe kabinet?, ...
De onmogelijke economie van de euro (dNBg)

De onmogelijke economie van de euro (dNBg)

Dat de invoering van de euro een politiek project was, en economisch gezien geen hout sneed, hoor je steeds meer economen zeggen, al dan niet met de ‘kennis van nu’. Maar dat er überhaupt geen eenduidige economische analyse mogelijk is die harde, objectieve uitspraken over ...
ZZP-ers en armoede (Vrij Nederland

ZZP-ers en armoede (Vrij Nederland

(Bijdrage aan rubriek #DeOplossers)  Nederland telt steeds meer zelfstandigen zonder personeel. Het merendeel van hen heeft niets geregeld voor hun pensioen. Hoe zorgen we dat zij straks niet massaal aan de bedelstaf geraken? Volgens het CBS telt Nederlands NEDERLAND ...
De waarden achter het Griekse akkoord (Trouw)

De waarden achter het Griekse akkoord (Trouw)

(Interview door Stevo Akkerman) Terwijl Europese leiders bezweren solidair te zijn met Griekenland, voelen de Grieken zelf zich vernederd en beroofd van hun soevereiniteit. Filosoof en econoom Paul Teule over de begrippen achter de crisis: ‘De Grieken willen bij de ...
Het afvalprobleem (Vrij Nederland)

Het afvalprobleem (Vrij Nederland)

(Bijdrage aan rubriek #DeOplossers) Overwinning van de milieulobby: afgelopen maand besloot staatssecretaris Wilma Mansveld van Milieu dat het statiegeld op plastic drankflessen voorlopig blijft. Tegelijkertijd produceren Nederlanders nog altijd een hoop afval. Vooral de ...
Basisinkomen te rechts én te links (Waterstof)

Basisinkomen te rechts én te links (Waterstof)

Het basisinkomen zit weer in de lift, dankzij het werk van de Vereniging Basisinkomen, jonge denkers als Rutger Bregman en tv-programma’s zoals Tegenlicht in Nederland en Panorama in België. Maar ook dankzij honderden ´gewone´ burgers die zich in debatcentra en op websites ...
Bootvluchtelingen? (Vrij Nederland)

Bootvluchtelingen? (Vrij Nederland)

(Bijdrage aan rubriek #DeOplossers) Italiaanse bisschoppen lieten vorig jaar becijferen dat in de afgelopen twintig jaar zeker 20.000 Afrikaanse bootvluchtelingen op hun overtocht naar Europa zijn verdronken. En er komen er steeds meer bij. Volgens de VN kwamen in 2014 ...
Recensie: De limieten van de markt (ESB)

Recensie: De limieten van de markt (ESB)

Jarenlang werd hoogleraar economie Paul De Grauwe door uitgeverij Lannoo bestookt met verzoeken om eens een boek te schrijven voor een groter publiek. De Grauwe had er aanvankelijk geen zin in, maar merkte, toen hij toch wat begon te schrijven, dat hij steeds enthousiaster ...
Recensie: Ons land kan menselijker (ESB)

Recensie: Ons land kan menselijker (ESB)

Onze samenleving ondervindt ernstige schade van de steeds maar uitdijende vrije markt en de daarmee verbonden economische wetenschap. Dat stelt Henk van Tuinen, econoom en voormalig topambtenaar bij het Centraal Bureau voor de Statistiek, in Ons land kan menselijker. Naar ...
Groene kerk? Grijze kerk!’ (Volkskrant)

Groene kerk? Grijze kerk!’ (Volkskrant)

Niet de Groene Godsdienst van milieuactivisten moet gevreesd worden, maar de grijze kerk van mensen als trendwatcher Adjiedj Bakas, schrijft Paul Teule. ‘Uiteindelijk zal de grijze kerk leeglopen, omdat de oude, fossiele economie eindig is.’ Op zich kun je ...
Ontwikkelingshulp? Geef gewoon geld (Sargasso)

Ontwikkelingshulp? Geef gewoon geld (Sargasso)

Dit weekend ging het onvolprezen radioprogramma This American Life over een hulporganisatie die geen computers, training, zaden, medicijnen of muggennetten geeft, maar ‘gewoon’ geld. Givedirectly is een klein clubje van jonge Amerikaanse ontwikkelingseconomen, dat voor ...
Kom maar door met die Chinese zonnepanelen (Sargasso)

Kom maar door met die Chinese zonnepanelen (Sargasso)

Vandaag buigen Europese lidstaten zich over het compromis dat de Europese Commissie en China afgelopen weekend hebben bereikt over de ‘te goedkope’ zonnepanelen die China naar Europa exporteert.  Chinese exporteurs zullen zich aan een minimumprijs en een ...
Door belasting te betalen koop je beschaving (Joop.nl)

Door belasting te betalen koop je beschaving (Joop.nl)

Samen met miljoenen andere Nederlanders maak je een maatschappij mogelijk waar we een ongeëvenaarde kwaliteit van leven mee realiseren Pepijn van Houwelingen schreef dinsdag in de Volkskrant dat solidariteit ‘uitsluitend’ iets is dat men in kleine kring en in vrijheid kan ...
‘1000 miljard’ is fiscaal fata morgana (Joop.nl)

‘1000 miljard’ is fiscaal fata morgana (Joop.nl)

Woensdag werd er in Brussel vergaderd over fiscale fraude en belastingontwijking. Europese regeringsleiders wordt een vette worst voorgehouden: Europese landen zouden jaarlijks 1000 miljard euro aan extra belastinginkomsten kunnen binnenhalen. 1000 miljard. Dat is twee ...
Vrijheid is ook een vermogen (Joop.nl)

Vrijheid is ook een vermogen (Joop.nl)

We moeten onze definitie van vrijheid repareren Op 5 mei vieren we dat we vrij zijn en staan we stil bij het belang en de betekenis van onze vrijheid. Het is goed dat we minstens één keer per jaar collectief mentaal onderhoud plegen aan een… Lees meer ...
Waarom niet het werk verdelen? (Joop.nl)

Waarom niet het werk verdelen? (Joop.nl)

Veel werkenden werken veel te veel, en daar kan de burn-out industrie over meepraten. Op de Dag van de Arbeid een overpeinzing: als de werkloosheid ‘here to stay’ is, moeten we de schaarse banen in Europa dan misschien maar gaan verdelen? Het is wrang om… Lees ...
De koning is een koopje (Joop.nl)

De koning is een koopje (Joop.nl)

Of hij nu duurder is dan andere staatshoofden of niet Het Nieuw Republikeins Genootschap (NRG) is een burgerinitiatief gestart om het salaris van de koning op de agenda van de Tweede Kamer te krijgen. Koning Willem-Alexander gaat straks, net als koningin Beatrix nu, 825 ...
Markt versus moraal? (Filosofie & Praktijk)

Markt versus moraal? (Filosofie & Praktijk)

Het werk van de Amerikaanse politiek filosoof Michael Sandel heeft definitief haar intrede gedaan in Nederland. Zijn werk over rechtvaardigheid was al populair, maar zijn laatste boek, Niet alles is te koop – de morele grenzen van marktwerking, oogstte dit jaar nog veel ...
Recensie: Niet alles is te koop (ESB)

Recensie: Niet alles is te koop (ESB)

Economen hebben niet veel met moraal. Markten zijn immers neutraal, mensen bevredigen er hun behoeften op basis van hun voorkeuren, en wie is de econoom om zich over die voorkeuren een moreel oordeel aan te matigen? Volgens de Amerikaanse filosoof Michael Sandel is dat een ...
Hef belasting op consumptie! (Volkskrant)

Hef belasting op consumptie! (Volkskrant)

Er is eigenlijk geen goed excuus om ons huidige belastingstelsel maar ongemoeid te laten, vinden Timor El-Dardiry en Paul Teule. Daarom zou in plaats van arbeid, consumptie belast moeten worden. Het wandelgangenakkoord heeft eindelijk een begin gemaakt met broodnodige ...
De waarde van Europa (en de oranjes) (Sargasso)

De waarde van Europa (en de oranjes) (Sargasso)

Sommige levenslessen hebben een incubatietijd. 10 jaar geleden leerde de markante en lijvige dr. Odink ons UvA economiestudentjes dat alles relatief is. “Alles?”, vroeg ik dan. “Alles”, donderde Odink. Pas de laatste jaren ontdekte ik hoe waar dit is en, belangrijk, hoe je ...
‘Het Europese landbouwbeleid is het domste allertijden’ (De Tijd)

‘Het Europese landbouwbeleid is het domste allertijden’ (De Tijd)

De Europese Unie is tot tien keer duurder dan gedacht, laat 30 procent van haar geld in verkeerde handen vallen en brengt het milieu ernstige schade toe. Het zijn enkele van de vele aantijgingen in ‘The Great European Rip-Off’ van David Craig en Matthew.& ...
Gooit de mediawolf zijn schaapsvacht af?

Gooit de mediawolf zijn schaapsvacht af?

Na de machtswisseling in het Witte Huis en het Amerikaanse Congres rest er voor progressieve Amerikanen nog één conservatief bolwerk: het mediaconglomeraat News Corporation van de controversiële 77-jarige mediatycoon Rupert Murdoch. Journalist Michael Wolff maakte met & ...
Geen hulp zonder gruwel (De Tijd)

Geen hulp zonder gruwel (De Tijd)

Na bijna twee weken van Israëlische belegering komen de humanitaire acties voor de getroffen Palestijnse bevolking eindelijk op gang. Maar komt de verhoopte noodhulp wel terecht bij wie ze echt nodig heeft? En wordt ze niet misbruikt als machtsmiddel of ter verrijking van ...
De econoom is dood, leve de econoom! (De Tijd)

De econoom is dood, leve de econoom! (De Tijd)

Met de financiële crisis is ook de economische wetenschap in diskrediet geraakt. Waren het immers geen economen die het systeem uitdokterden om subprimeleningen op te knippen en te herverpakken om ze vervolgens door te verkopen? Slechts een handjevol onder hen zag het ...
Bedrogen door de goden (De Tijd)

Bedrogen door de goden (De Tijd)

Overheden die massaal geld in de markten pompen, bankiers die zelf toegeven dat er meer regels nodig zijn en banken die genationaliseerd worden. In de turbulente financiële crisis klinkt -vooral vanuit linkse hoek- de roep steeds luider dat het kapitalisme gefaald heeft. ...
Handboek voor armoedebestrijding (De Tijd)

Handboek voor armoedebestrijding (De Tijd)

Boeken over armoede in Afrika zijn meestal niet om door te komen. Te belerend, te idealistisch, of te eenzijdig. Vaak moet het allemaal totaal anders en dreunt er een zogenaamd vernieuwend adagium door: ‘Geef geen geld, maar mensen’, of: ‘Werk ...